تشنجات سیاسی پس از جنگ دوم جهانی تاریخ و جغرافیای جهان اشراقی فروشگاه اینترنتی آی کتاب : Persianbook  آی کتاب

تشنجات سیاسی پس از جنگ دوم جهانی

نویسنده: مسعود انصاری
ناشر: اشراقی
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 475
اندازه کتاب: وزیری سلفون - سال انتشار: 1353

کمیاب - کیفیت : درحد نو


مروری بر کتاب

کنفرانس یالتا که گاهی کنفرانس کریمه یا کنفرانس آرگنات نیز خوانده می‌شود، کنفرانسی است که فرانکلین روزولت - رییس جمهور آمریکا -  و ونیستون چرچیل - نخست وزیر بریتانیا - و استالین - نخست وزیر شوروی - در یالتا واقع در شبه جزیره کریمه (جنوب روسیه) در ساحل دریای سیاه از 4 تا 11 فوریه 1945 تشکیل دادند.

این کنفرانس از سلسله کنفرانس های پس از جنگ جهانی دوم بود که بعد از کنفرانس تهران در سال 1943 و قبل از کنفرانس پتسدام، میان رهبران سه کشور یاد شده صورت گرفت.  در واقع، کنفرانس یالتا نوعی تقسیم جهان و غنائم جنگی میان فاتحان جنگ جهانی دوم  بود که رهبران نظام های سرمایداری و سوسیالیستی، جهان را به نام منافع حیاتی خود تقسیم نمودند.  در این کنفرانس هشت روزه، تصمیم‌ نهایی درباره شکست دادن آلمان و تصرف و تسلیم  بی قید و شرط آن گرفته شد. همچنین تصمیم گرفته شد که هر یک از سه دولت، منطقه‌ای از آلمان را اشغال کنند ولی اداره مشترک آن زیر نظر «کمیسیون نظارت» باشد که از فرماندهان عالی نیروهای اشغالگر در برلین تشکیل می‌شود.

سران متفقین در یالتا تصمیم گرفتند آلمان را غیرنظامی کرده و خاک آن را به 3 منطقه اشغالی تقسیم کنند اما چرچیل موفق شد روزولت و استالین را قانع کند که منطقه ای از خاک آلمان نیز به فرانسه اختصاص یابد.در مورد کشورهای اروپایی که از یوغ اشغال آلمان آزاد شده بودند، سران متفقین در یالتا به توافق رسیدند این کشورها را در انتخاب سرنوشت خود آزاد بگذارند، البته به استثنای سرزمین هایی که شوروی قصد داشت به خاک خود منضم کند؛ اما استالین برخلاف تعهد خود رژیم کمونیستی را به تمام کشورهای اروپای شرقی و مرکزی که توسط ارتش سرخ آزاد شده بودند، به استثنای اتریش، تحمیل کرد.

در عین حال، پس از این که آمریکا از بمب اتمی در جنگ با ژاپن استفاده کرد و چند روز قبل از تسلیم شدن این کشور، ارتش شوروی به سرعت مناطقی را در خاور دور اشغال کرد.  از دیگر مسائل مطرح شده در این کنفرانس موضوع تنگه‌های بسفر و داردائل و ایجاد سازمان ملل و موضوع قیمومیت در سازمان ملل متحد،  مسئله ایران و تخلیه آن از قوای متفقین وهمکاری شوروی و آمریکا در حمله به ژاپن مورد بررسی قرار گرفت.  کنفرانس یالتا موجب مناقشات زیادی در جهان شد. عده‌ای چون آرتور کنت، نویسنده کتاب «یالتا یا تقسیم جهان»، برآنند که نه تنها یالتا سبب واگذاری اروپای شرقی به شوروی شد بلکه کودتای پراگ، دیوار برلین، پیروزی مائو، جنگ کره، امور کوبا و خلاصه تقویت کمونیسم بین المللی را نیز به دنبال آورد.

در مقابل، عده‌ای نیز تصمیمات یالتا را تصویب و تثبیت واقعیاتی می‌دانند که از قبل وجود داشت. پی یر رونون، هدف ایالات متحده و انگلستان را «نجات اروپا از بلشویسم به وسیله سازش دوستانه» توصیف می‌کنند.هر چند در کنفرانس یالتا هم رسماً سخنی از تقسیم مناطق نفوذ به میان نمی‌آید؛ ولی عملاً روسها بر نیمی از اروپا تسلط یافتند و احزاب طرفدار خود را در اکثریت کشورهای شرق برای بدست آوردن قدرت آماده کردند.  واقعیت این بود که آنگلوساکسون‌ها در شرایطی راجع به آینده اروپا چانه می‌زدند که نسبت به روسها، در موقعیت نظامی به مراتب ضعیفتری قرار داشتند. نیروهای آمریکایی – انگلیسی هنوز نتوانسته‌ بودند رودخانه راین را پشت سر بگذارند در حالی که روسها با برلین فاصله‌ای نداشتند.

پیشرفت نظامی روسها در جنگ جهانی دوم بی شک یکی از عوامل توسعه نفوذ آنها در اروپای شرقی و به تبع آن یکی از عوامل ظهور کشور آنها در مرتبۀ یک ابرقدرت به شمار می‌رود.  موضوع دیگری که در کنفرانس مطرح شد سازمان ملل متحد بود که به اصرار و پیشنهاد روزولت طرح گردید. چگونگی ایجاد این سازمان که قبلا در کنفرانس دامبارتن اوکسل در ماه اوت 1944 مورد بحث و توافق قرار گرفته بود، در یالتا تکمیل و در 26 ژوئن در سانفرانسیسکو به تصویب 49 کشور که به ژاپن و آلمان اعلان جنگ داده بودند، رسید.

ناتوانى جامعه ملل در جلوگیرى از بروز جنگ جهانى دوم و از سوى دیگر عدم کارآیى این نهاد بین‏المللى براى تامین منافع قدرت‏هاى بزرگ، به تولد «سازمان ملل متحد» انجامید . تأسیس سازمان ملل نتیجه مذاکرات منشور آتلانتیک شمالی، اعلامیه ملل متحد، کنفرانس مسکو، کنفرانس تهران ، کنفرانس دمبارتن اکسل و به خصوص کنفرانس یالتا بود.منشور ملل متحد یا اساسنامه سازمان ملل متحد، مشتمل بر یک مقدمه و ۱۱۱ ماده و یک ضمیمه ۷۰ ماده‏اى مربوط به اساسنامه دیوان بین‏المللى دادگسترى، ابتدا مورد موافقت قدرت‏هاى پیروز جنگ جهانى دوم قرار گرفت و سپس سایر کشورها با آن موافقت کردند.

  شوروی تمام اروپای شرقی را سهم خود می دانست، به علاوه خواستار محاکمه سران آلمان و ژاپن به عنوان جنایتکار جنگی بود. ایجاد بلوک شرق و بلوک غرب در واقع از کنفرانس یالتا آغاز شد .شوروی معتقد بود که باید در دادگاه نورنبرگ تمام فرماندهان آلمانی اعدام شوند ولی رؤسای دول غربی در مقابل آنها ایستادند و در دادگاه نورنبرگ که در سال ۱۹۴۶ تشکیل شد عده ای محکوم به مرگ، چند نفر نیز تبرئه و دیگران هم به حبس های طولانی مدت محکوم شدند.

 در اجلاس‌ پوتسدام‌ نیز، که‌ آخرین‌ ملاقات‌ سران‌ سه‌ قدرت‌ پیروز جنگ‌ بود، آنها در این‌ موارد به‌ توافق‌ رسیدند: خلع‌ سلاح‌ و نازی‌زدایی‌ در آلمان‌ و متعاقب‌ آن‌ ایجاد نظامی‌ غیر متمرکز و دموکراتیک‌ در آنجا و همچنین‌ بستن‌ قرارداد صلح‌ با اقمار آلمان‌، یعنی‌ رومانی‌ و بلغارستان‌ و مجارستان‌ و فنلاند .

شمار تلفات‌ جنگ‌ جهانی‌ دوم‌ در منابع‌ متفاوت‌ برآورد شده‌ است‌. بر پایه‌ یکی‌ از این‌ برآوردها، تلفات‌ نظامی‌ این‌ جنگ‌ بیش‌ از 23 میلیون‌ تن‌ و تلفات‌ غیرنظامی‌ آن‌ بیش‌ از 26 میلیون‌ تن‌ بوده‌ است‌. در مورد میزان‌ خسارات‌ مالی‌ و هزینه‌هایی‌ که‌ طرفین‌ درگیر متحمل‌ شده‌اند نیز اطلاع‌ دقیقی‌ در دست‌ نیست‌. با این‌ حال‌، این‌ جنگ‌ از لحاظ‌ هزینه‌ به‌ جنگ‌ چهار تریلیون‌ دلاری‌ و از لحاظ‌ تلفات‌ انسانی‌ به‌ جنگی‌ با تلفات‌ چهل‌ میلیون‌ تن‌ نیز موسوم‌ شده‌ است‌ .

جنگ‌ جهانی‌ دوم‌ بر سراسر جهان‌ و نیز جهان‌ اسلام‌ تأثیرات‌ گسترده‌ای‌ داشت‌ که‌ برخی‌ از آنها عبارت‌اند از ؛ فروپاشی‌ نظام‌ چند قطبی‌ و شکل‌گیری‌ نظام‌ دو قطبی‌ شرق‌ و غرب‌ به‌ رهبری‌ شوروی‌ و امریکا، رنگ‌ باختن‌ نفوذ قدرتهای‌ اروپایی‌ مانند انگلیس‌، فرانسه‌، ایتالیا و آلمان‌ در سیاستهای‌ بین‌المللی‌، شروع‌ جنگ‌ سرد به‌ عنوان‌ صحنه‌ رقابت‌ دو بلوک‌ در قالب‌ اتحادیه‌ها و پیمانهای‌ خاص‌، تحریک‌ جنبشهای‌ ضداستعماری‌ و متعاقب‌ آن‌ استقلال‌ مستعمرات‌ و ایجاد چند کشور جدید.

فهرست

آغاز اختلاف بین متفقین جنگ جهانی دوم
آغاز جنگ سرد
بحران سال ۱۹۷۴
محاصره برلن
تضاد سیاست آلمان غربی
پیروزی کمونیستها در چین
جنگ کره
و....

نوشتن نظر

لطفا برای ثبت نظر وارد حساب خود شده یا ثبت نام نمایید.

تشنجات سیاسی پس از جنگ دوم جهانی

  • ناشر: اشراقی
  • کد کتاب: 76804 - 56/6
  • موجودی: در انبار
  • 550,000ریال

برچسب ها: مسعود انصاری, جنگ جهانی دوم, تاریخ جهان, شوروی, جنگ سرد, کنفرانس یالتا, اجلاس پوتسدام, سازمان ملل, تاریخ سیاسی, علوم سیاسی, جامعه شناسی سیاسی, کتاب تشنجات سیاسی پس از جنگ دوم جهانی