کوششی برای ارزیابی اندیشه های گوگول

کوششی برای ارزیابی اندیشه های گوگول

نویسنده: جواد اسحاقیان
ناشر: سپیده
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 82
اندازه کتاب: رقعی - سال انتشار: 1355

کمیاب - کیفیت : عالی

مروری بر کتاب
 

با سر زدن طلیعه ی روشنگری در اروپا و در گرفتن انقلابهای سیاسی از جمله انقلاب فرانسه و نیز پدید آمدن تحولات صنعتی که با گسترش روز به روز به انقلاب صنعتی منجر شد، جریانهای جدید فکری در اروپا پدیدار شدند.

نهضت روشنگری و انقلاب فرانسه در بنیانهای فکری جوامع اروپایی و انقلاب صنعتی در بنیانهای مادی آن دگرگونیهای اساسی را سبب شده بودند. سرمایه داری لیبرال جانشین اشرافیگری فئودال شد، دولت همه ی اختیارات کلیسا را سلب کرد، شهرنشینی به نماد فرهنگ و تمدن تبدیل شد و کلیسای کاتولیک به عنوان حافظ سنتهای پدرسالارانه مورد انتقاد و تمسخر قرار گرفت. اما همه ی این پدیده های نوظهور مادی و معنوی همچون هر پدیده یی دیگر با برهم زدن نظم پیشین وعادتهای مالوف و ایجاد نیازهای متعدد که راههای برطرف ساختن شان دشوار، زمان بر و احیانا" ناشناخته بود، مخالفتهای شدید برخی نیروهای اجتماعی را به دنبال آوردند.

واکنش محافظه کارانه و رمانتیک در برابر جنبش روشن اندیشی بعدها در روند پیشروی خود به شکل گیری علم جامعه شناسی مدد رسانید. مخالفان افراطی همچون لویی دوبونالد و ژوزف دومیستر با الهام گرفتن از آموزه های مذهب کاتولیک به نهضت روشن اندیشی و انقلاب فرانسه تاختند و آرزوی بازگشت به آرامش وهماهنگی دوران قرون وسطی را بارها بر زبان جاری ساختند.

گوگول یک روز صبح از خواب برخاست و دید مشهور شده است. این جمله ی طنزآمیز بدین منظور گفته شد تا این نکته پیش کشیده شود که نیکلای گوگول زمانی از شهرت یک قصه نویس ماهر و توانمند برخوردار شد که هنوز بیست و سه سال بیشتر نداشت و این شهرت زمانی نصیبش شد که بخش اول مجموعه داستانی «شب ها در مزرعه نزدیک دیکانکا» را در سال 1831 منتشر کرد.

الکساندر پوشکین شاعر و منتقد مشهور روسی اثرش را ستود و بن مایه های شاعرانه اش را انگشت نهاد. برای گوگول جوان که دو سه سالی از سکونتش در سن پترزبورگ نمی گذشت جدا کردن یکباره ی دل و روح از زادگاهش «روسیه ی کوچک» دشوار می نمود. اوکراین یا روسیه ی کوچک با آنکه از پیشینه ی فرهنگی و تاریخ طولانی برخوردار بود، استانی پرت و عقب مانده به حساب به حساب می آمد و اهالی اش روستایی ساده دل بی سواد محسوب می شدند.

گوگول جوان توانست با وجودِ بر حضورِ جسمش میان سن پترزبورگ سرد و ساکتی که آکنده از ساختمانهای سنگی و بتونی اداری و دولتی بود، روحش را به پرواز در آورد و تخیلات شاعرانه و رمانتیکش را در فضاهای روستایی اوکراین بپروراند و حاصلش را در قالب افسانه های بومی و عقاید خرافی روستاییان منطقه به نگارش در آورد. خاطرات کودکی، یادمانده های عاشقانه، نعمتهای گوناگون و رنگارنگ، زندگی مردم روستا، رنگین کمان تپه ماهورها و جلگه های فراخ جملگی فضایی رمانتیک و طبیعت گرایانه ایجاد می کرد تا بیانگر دلبستگی های نویسنده باشد. این دلبستگی بن مایه هایش را از زندگی توده ی مردمی ساده و بی آلایش می گرفت که روحشان را آنچنان با طبیعت عجین ساخته بودند تا «تکرار و یکنواختی» به مثابه ی قانون طبیعت به آیین مقدس و تخطی ناپذیر زندگی شان بدل شود.

اما افق های زندگی – برخی تماشایی و برخی بد منظر – در زندگی شهری از سمت و سوهای گوناگون و اغلب غریبی سر می زنند. هر چند در پس پرده ی این گوناگونی ها و غربت، شباهت ها و آشنایی های آشکار و دیرینه یی به چشم می خورد.

نوشتن نظر

لطفا برای ثبت نظر وارد حساب خود شده یا ثبت نام نمایید.

کوششی برای ارزیابی اندیشه های گوگول

  • ناشر: سپیده
  • کد کتاب: 72438- 6/1
  • موجودی: در انبار
  • 120,000ریال

برچسب ها: نیکلای گوگول, جواد اسحاقیان, نقد ادبی, داستان های روسی, گوگول, کتاب کوششی برای ارزیابی اندیشه های گوگول